7,984 VIEWS

สมศักดิ์ ตีระพัฒนกุล ผู้บุกเบิก Supermarket ในไทย

July 04, 2017

…ทุกวันนี้เวลาเราหิวตอนดึกๆ เรามีร้านสะดวกซื้อมากมายให้เลือก แต่รู้มั้ยครับว่าเมืองไทยสมัยก่อนมันไม่มีอะไรแบบนี้ ยามดึกๆ การหาอาหารและของสดนั้นยากลำบากมากในใจกลางกรุงเทพฯ 


ชาวกรุงเทพฯ เพิ่งจะมีซูเปอร์มาร์เก็ตที่เปิด 24 ชม. แห่งแรกให้บริการก็เมื่อปี 1972 ก่อนที่ในไทยจะมี 7-eleven อีก ซูเปอร์มาร์เก็ต 24 ชม. แห่งแรกแห่งนี้ก็ได้ขยายไปหลายสาขาในเวลาต่อมา และทุกวันนี้ก็เป็นที่รู้จักกันในนาม Foodland


...วันนี้เราจะมาเล่าเรื่องของ คุณสมศักดิ์ ตีระพัฒนกุล ผู้ก่อตั้งและผู้อยู่เบื้องหลังความสำเร็จของ Foodland กันครับ


กว่าจะมาเป็นฟู้ดแลนด์
สมศักดิ์ ตีระพัฒนกุล หรือ “แฟรงค์” เกิดที่จีนแผ่นดินใหญ่และได้มาร่ำเรียนจนจบการศึกษาที่ St. Stephen’s College ที่ฮ่องกง ก่อนจะมาทำงานเมืองไทย เขาได้ทำงานเป็นลูกจ้างของบริษัทข้ามชาติมาอย่างยาวนานถึง 15 ปีก่อนจะตัดสินใจมาประกอบธุรกิจของตัวเอง


เนื่องจากคุณสมศักดิ์เป็นคนสนใจและใส่ใจเรื่องอาหาร เขาเลยให้ความสนใจธุรกิจซูเปอร์มาร์เก็ตมาก เพราะพื้นฐานแล้วซูเปอร์มาร์เก็ตคือศูนย์รวมวัตถุดิบทำอาหาร หลังจากไปศึกษาธุรกิจรูปแบบนี้มาจากต่างประเทศหลายประเทศ คุณสมศักดิ์ได้พบว่าในไทยแทบจะยังไม่มีธุรกิจแบบนี้เลย เพราะในตอนต้นทศวรรษ 1970 เมืองไทยแทบจะไม่มีซูเปอร์มาร์เก็ตให้บริการ ซึ่งยุคนั้นซูเปอร์มาร์เก็ตที่โด่งดังที่สุดก็คือ “เดลี่เลน” ในย่านชิดลม


หลังจากร่วมหุ้นกับเหล่าหุ้นส่วน เขาได้ซื้อซูเปอร์มาร์เก็ตที่กำลังเลหลังที่ห้างดังเพลินจิตอาเขตมาปรับปรุงใหม่ แล้วเปิดเป็นซูเปอร์มาร์เก็ต 24 ชม. แห่งแรกของเมืองไทยขึ้นในปี 1972 โดยใช้ชื่อว่า “เพลินจิต ซูเปอร์มาร์เก็ต” โดยสำหรับเขาแล้ว ซูเปอร์มาร์เก็ตคือธุรกิจที่ต้องเน้นอาหารเป็นหลักอย่างอื่นเป็นรอง ซึ่งในสหรัฐอเมริกา ซูเปอร์มาร์เก็ตจะประกอบไปด้วยการขายอาหาร 75% ของทั้งหมด แต่สำหรับคุณสมศักดิ์ สัดส่วนของอาหารในซูเปอร์มาร์เก็ตต้องมีถึง 80-85% เลยทีเดียว

เพลินจิตอาเขตในสมัยก่อน


แม้ว่าจะเป็นสิ่งที่แปลกใหม่ในตลาดช่วงนั้น แต่ในช่วงแรก “เพลินจิต ซูเปอร์มาร์เก็ต” ประสบปัญหามาก เพราะคนไทยสมัยนั้นไม่ชินกับห้างที่ปิดประตูติดแอร์  และจะนึกว่าเป็นสถานที่ราชการ ไม่กล้าเข้า นี่ทำให้รายได้วันแรกของการเปิดบริการนั้นมีเพียง 10,000 บาทเท่านั้น


อย่างไรก็ดี คุณสมศักดิ์ก็ไม่ได้ย่อท้อหลังจากเปิดสาขาแรกได้ 6 เดือนก็เปิดซูเปอร์มาร์เก็ต 24 ชม. แห่งที่สองของเมืองไทยที่ย่านพัฒน์พงษ์ โดยใช้ชื่อว่า “พัฒน์พงษ์ ซูเปอร์มาร์เก็ต” 


และพอจะขยายสาขาที่ 3 คุณสมศักดิ์และหุ้นส่วนก็ได้เข้าเทคโอเวอร์ “เดลี่เลน” ซูเปอร์มาร์เก็ตชื่อดังในยุคนั้น ปรับปรุง และเปิดบริการใหม่ในนาม Foodland แล้วหลังจากนั้น “เพลินจิต ซูเปอร์มาร์เก็ต” และ “พัฒน์พงษ์ ซูเปอร์มาร์เก็ต” ก็ได้เปลี่ยนชื่อมาเป็น Foodland ด้วย


…อย่างไรก็ดีแม้ว่าจะมีการขยายสาขาในช่วงแรก แต่การเป็นซูเปอร์มาร์เก็ต 24 ชั่วโมงแห่งแรกของไทย ลูกค้าก็เงียบเหงามากในยามกลางคืน บางสาขาลูกจ้างก็ไม่อยากจะอยู่เฝ้า จนบางทีคุณสมศักดิ์ก็ต้องมาเฝ้าเอง และมันก็เงียบเหงาจนคุณสมศักดิ์ถึงกับต้องเรียกเพื่อนมานั่นเล่นหมากรุกจีนไป พลางเฝ้า Foodland ไปพลางๆ เลยทีเดียว


2 ปีหลังจากที่ Foodland เปิดกิจการ คุณสมศักดิ์ซึ่งกระโดดเข้ามาทำธุรกิจค้าปลีกแบบที่ไม่เคยทำมาก่อน ก็ตระหนักว่าธุรกิจค้าปลีกนั้น ไม่ใช่ความถนัดของตนสักเท่าไร เพราะที่ตนถนัดและสนใจคือเรื่องอาหารมากกว่า แต่เขาก็ไม่ย่อท้อ และไม่ยอมหันหลังให้ธุรกิจ กลับกันคุณสมศักดิ์ได้ว่าจ้าง ชาวฮ่องกงผู้คร่ำหวอดในธุรกิจค้าปลีกกว่า 20 ปี มานั่งเป็นกรรมการบริษัทด้วย เพื่อความเข้มแข็งของธุรกิจ และ Foodland ก็เลยดำเนินการมาได้อย่างลุล่วง


ทั้งนี้ในตอนแรกสุด Foodland ก็เน้นขายแต่อาหารตามชื่อ แต่ภายหลังมาคุณสมศักดิ์ได้เห็นลู่ทางธุรกิจในยามกลางคืนจึงเพิ่มการขายยาและอาหารปรุงสำเร็จขึ้นมาด้วย เพราะสิ่งเหล่านี้เป็นสิ่งที่มนุษย์ต้องการตลอด 24 ชั่วโมง เช่นกัน  Foodland เลยกลายเป็นสถานที่ที่สามารถซื้อยารักษาโรคต่างๆ ไปจนถึงสามารถสั่งอาหารกินได้ตลอด 24 ชั่วโมงมาจนถึงทุกวันนี้


หนทางข้างหน้า
คุณสมศักดิ์เป็นคนที่เชื่อไปในการก้าวไปช้าๆ อย่างมั่นคง ทุกวันนี้หลังจากเริ่มกิจการมา 45 ปี ฟู้ดแลนด์มีสาขา (รวมที่กำลังสร้าง) ทั้งหมด 23 สาขา โดยเป็นสาขาในกรุงเทพฯ 19 สาขา และเป็นสาขาในต่างจังหวัด 4 สาขา โดยมีที่สมุทรสาคร นครราชสีมา และชลบุรีที่พัทยา 2 สาขา


...ทุกวันนี้คุณสมศักดิ์ในวัยกว่า 80 ปียังนอนวันละ 5 ชม. และทำงาน 18 ชม. ทุกวันโดยการไปตรวจตราฟู้ดแลนด์สาขาต่างๆ อยู่เสมอ เพื่อรักษาคุณภาพของอาหารและการบริการต่างๆ ที่ต้องได้มาตรฐานสากล และทุกวันนี้เทคโนโลยีการจัดการอาหารต่างๆ ใน Foodland ก็ใช้มาตรฐานเดียวกับซูเปอร์มาร์เก็ตชั้นนำของโลกตะวันตก ไม่ว่าจะเป็นเทคนิคการล้างผักต่างๆ ไปจนถึงเทคนิคการเก็บและเตรียมเนื้อสัตว์


และด้วยความสนใจส่วนตัวด้านอาหาร คุณสมศักดิ์ก็มีความชัดเจนมากว่าต้องการจะมุ่งเป้าเป็น “ราชาอาหาร” ดังนั้นแนวทางการขยายธุรกิจไปต่อจากฟู้ดแลนด์ก็จะเน้นที่ธุรกิจร้านอาหารเป็นหลัก คุณสมศักดิ์จึงเป็นผู้นำเข้าร้านติ่มซำระดับดาวมิชลินจากฮ่องกงอย่าง Tim Ho Wan ที่เข้ามาเปิดในไทยหลายสาขา และยังมีแผนจะนำร้านแฟรนไชส์ร้านอาหารเลิศรสอื่นๆ จำนวนมากจากต่างประเทศเข้ามาในไทยอีกด้วย เช่น ร้านไก่จากสิงคโปร์ ร้านราเม็งจากฮอกไกโด และห่านย่างจากฮ่องกง เป็นต้น
 

“ถ้าผมทำ 12 ชั่วโมง คู่แข่งผมทั้งเมือง เซ็นทรัลก็ใหญ่กว่าผม เดอะมอลล์ก็ใหญ่กว่าผม ฝรั่งก็ใหญ่กว่าผม แล้วผมจะไปแข่งกับเขาได้ไง อย่างเดียวคือ ผมต้องทำ 24 ชั่วโมง” 


...และนี่คือวิสัยทัศน์ที่คุณสมศักดิ์มองเห็นเมื่อ 45 ปีที่แล้ว


เรื่อง: อธิป จิตตฤกษ์  ภาพประกอบ: นิธินาถ เชิดชัยศรีพงศ์
อ้างอิง: Posttoday , Thansettakij



The Founder

@thefounder

ให้ความเห็นของคุณ

โปรดลงชื่อเข้าใช้งานเพื่อแสดงความคิดเห็นของคุณ

ความคิดเห็น (0)

X